Πωγωνοπλαστική – Πλαστική στο Πηγούνι

Το πηγούνι είναι το σημείο που «κλείνει» το πρόσωπο. Όταν υπολείπεται, η μύτη δείχνει μεγαλύτερη, το κάτω χείλος προβάλλει, ο λαιμός φαίνεται κοντός και σχηματίζεται εύκολα προγούλι, ακόμη και σε αδύνατο άνθρωπο. Όταν προέχει ή είναι μακρύ, το πρόσωπο σκληραίνει. Λίγα χιλιοστά αλλαγής στο πηγούνι επηρεάζουν την εικόνα ολόκληρου του προσώπου, και γι’ αυτό η πωγωνοπλαστική έχει από τα υψηλότερα ποσοστά ικανοποίησης στην πλαστική χειρουργική του προσώπου.

Στην εξέταση, ο Δρ. Παναγιώτης Μάνταλος αξιολογεί το πηγούνι σε τρεις διαστάσεις:

• προβολή: στο προφίλ, το πιο προβάλλον σημείο του πηγουνιού πρέπει να βρίσκεται κοντά σε μια κάθετη γραμμή από το κάτω χείλος. Στις γυναίκες λίγο πίσω από αυτήν, στους άνδρες πάνω της
• ύψος: η απόσταση από το κάτω χείλος έως την άκρη του πηγουνιού, σε σχέση με το υπόλοιπο πρόσωπο
• πλάτος και συμμετρία: από μπροστά, το σχήμα και η θέση του σε σχέση με τη μέση γραμμή

Ελέγχονται επίσης το βάθος της αύλακας ανάμεσα στο χείλος και το πηγούνι, το πάχος των μαλακών ιστών, η λειτουργία του γενειακού μυός και η σύγκλειση των δοντιών.

Ένα μικρό πηγούνι μπορεί να οφείλεται σε δύο διαφορετικά πράγματα. Στην πρώτη περίπτωση, η κάτω γνάθος έχει κανονικό μέγεθος, τα δόντια κλείνουν σωστά και υπολείπεται μόνο το οστό του πηγουνιού. Εκεί η πωγωνοπλαστική είναι η σωστή λύση. Στη δεύτερη, ολόκληρη η κάτω γνάθος είναι μικρή ή βρίσκεται πίσω, και τα κάτω δόντια κλείνουν πολύ πίσω από τα πάνω. Εκεί το πρόβλημα είναι σκελετικό και αντιμετωπίζεται με ορθοδοντική και ορθογναθική χειρουργική, που μετακινεί ολόκληρη τη γνάθο.

Σε ήπιες σκελετικές διαφορές, όταν ο ασθενής δεν έχει λειτουργικά προβλήματα και δεν επιθυμεί μεγάλη επέμβαση, η πωγωνοπλαστική μπορεί να βελτιώσει αισθητά την εμφάνιση ως «καμουφλάζ». Αυτό συζητείται ανοιχτά, ώστε να γνωρίζετε τι διορθώνεται και τι όχι. Το ίδιο ισχύει για τον προγναθισμό με ανάποδη σύγκλειση.

Ένθεμα πηγουνιού

Ένα ανατομικό ένθεμα, συνήθως από συμπαγή σιλικόνη, τοποθετείται πάνω στο οστό, κάτω από το περιόστεο. Τα σύγχρονα σχήματα έχουν λεπτές προεκτάσεις προς τα πλάγια, ώστε το πηγούνι να ενώνεται ομαλά με τη γραμμή της γνάθου και να μη δείχνει «κολλημένο». Η προσπέλαση γίνεται από τομή δύο έως τριών εκατοστών κάτω από το πηγούνι, σε φυσική πτυχή, ή από το εσωτερικό του κάτω χείλους. Η επέμβαση διαρκεί περίπου μισή έως μία ώρα, γίνεται με τοπική αναισθησία και καταστολή, και το ένθεμα μπορεί να αφαιρεθεί ή να αλλαχθεί. Περισσότερα για τα υλικά στη σελίδα για τα ενθέματα προσώπου.

Ολισθαίνουσα γενειοπλαστική

Από τομή μέσα στο στόμα, το κάτω τμήμα του οστού του πηγουνιού κόβεται οριζόντια, μετακινείται στη νέα θέση και σταθεροποιείται με μικρή πλάκα τιτανίου και βίδες. Δεν χρησιμοποιείται ξένο υλικό όγκου, και το πηγούνι μπορεί να κινηθεί προς κάθε κατεύθυνση: μπροστά, πίσω, πάνω, κάτω ή στο πλάι. Είναι η μέθοδος εκλογής όταν χρειάζεται αλλαγή στο ύψος, διόρθωση ασυμμετρίας ή μεγάλη προώθηση. Γίνεται με γενική αναισθησία και έχει λίγο μεγαλύτερη αποθεραπεία.

Υαλουρονικό οξύ

Πυκνό υαλουρονικό τοποθετείται βαθιά, πάνω στο οστό, και δίνει άμεσα προβολή λίγων χιλιοστών. Δεν απαιτεί αποθεραπεία και διαλύεται αν δεν σας ταιριάζει. Απορροφάται και χρειάζεται επανάληψη. Ταιριάζει σε μικρά ελλείμματα και ως δοκιμή πριν από μια μόνιμη λύση.

Λιπομεταφορά

Το δικό σας λίπος προσφέρει μαλακή, ήπια αύξηση και βελτιώνει τους ιστούς. Δεν δίνει όμως σταθερή, καθαρή προβολή όπως το οστό ή το ένθεμα, και ένα μέρος του απορροφάται. Χρησιμοποιείται κυρίως συμπληρωματικά.

• Το ένθεμα προτιμάται όταν λείπει μόνο προβολή προς τα εμπρός, σε μικρό έως μέτριο βαθμό, και το ύψος του πηγουνιού είναι σωστό. Η επέμβαση είναι μικρότερη και αναστρέψιμη.
• Η γενειοπλαστική προτιμάται όταν το πηγούνι είναι επίσης κοντό, μακρύ ή ασύμμετρο, όταν χρειάζεται μεγάλη προώθηση, όταν ο ασθενής δεν θέλει ξένο υλικό, ή όταν ένα προηγούμενο ένθεμα δημιούργησε πρόβλημα. Έχει ένα επιπλέον πλεονέκτημα: μαζί με το οστό προωθούνται και οι μύες που προσφύονται σε αυτό, με αποτέλεσμα να τανύεται καλύτερα η περιοχή κάτω από το πηγούνι.

Το πηγούνι που προέχει, είναι πολύ μακρύ ή πολύ πλατύ διορθώνεται μόνο χειρουργικά. Οι επιλογές είναι:

• Λείανση του οστού: για μικρές μειώσεις στην προβολή ή στο πλάτος. Το οστό τροχίζεται κάτω από το περιόστεο. Η μείωση που επιτυγχάνεται είναι περιορισμένη, και οι μαλακοί ιστοί πρέπει να επανακαθηλωθούν προσεκτικά.
• Οστεοτομία με οπισθοδρόμηση ή αφαίρεση σφήνας: για μεγαλύτερες αλλαγές. Το κάτω τμήμα του οστού μετακινείται προς τα πίσω ή αφαιρείται λωρίδα οστού για να μειωθεί το ύψος.
• Στένωση: αφαίρεση κεντρικού τμήματος και προσέγγιση των δύο πλάγιων, για πιο λεπτό, οβάλ σχήμα.

Στη μείωση υπάρχει μια ιδιαιτερότητα. Το οστό μικραίνει, το δέρμα και οι μύες όμως παραμένουν. Αν δεν στηριχθούν σωστά, μπορεί να κρεμάσουν κάτω από το πηγούνι. Γι’ αυτό η επανακαθήλωση του γενειακού μυός θεωρείται από τα σημαντικότερα βήματα της επέμβασης.

• μούδιασμα στο κάτω χείλος και στο πηγούνι: το γενειακό νεύρο εξέρχεται από το οστό ακριβώς στο πλάι του χειρουργικού πεδίου. Το μούδιασμα είναι πολύ συχνό τις πρώτες εβδομάδες και στη μεγάλη πλειονότητα υποχωρεί σε λίγους μήνες. Μόνιμη μεταβολή της αισθητικότητας είναι σπάνια
• λοίμωξη, που στα ενθέματα μπορεί να απαιτήσει αφαίρεση
• μετακίνηση του ενθέματος ή ασυμμετρία
• ανεπαρκής ή υπερβολική διόρθωση
• πτώση των μαλακών ιστών του πηγουνιού, αν ο γενειακός μυς δεν επανακαθηλωθεί σωστά
• μικρή απορρόφηση οστού κάτω από το ένθεμα με τα χρόνια, συνήθως χωρίς κλινική σημασία
• στη γενειοπλαστική: ψηλαφητό σκαλοπάτι στο οστό, καθυστερημένη πώρωση, ενόχληση από τα υλικά οστεοσύνθεσης, βλάβη σε ρίζα δοντιού, σπάνια
• αιμάτωμα και οι γενικοί κίνδυνοι της αναισθησίας

Δείτε και τη σελίδα για την ασφάλεια των επεμβάσεων.

Αρκετοί από όσους ζητούν ρινοπλαστική έχουν ταυτόχρονα πηγούνι που υπολείπεται, χωρίς να το έχουν παρατηρήσει. Η διόρθωση και των δύο στο ίδιο χειρουργείο δίνει πιο ισορροπημένο προφίλ και επιτρέπει πιο συντηρητική αλλαγή στη μύτη. Η λογική αυτή, της ανάλυσης του προσώπου ως συνόλου, περιγράφεται στη σελίδα για την προφιλοπλαστική.

Η περιοχή κάτω από το πηγούνι συνδέεται άμεσα με τη θέση του. Ένα πηγούνι με καλή προβολή τανύει τους ιστούς και δημιουργεί καθαρή γωνία ανάμεσα στο πρόσωπο και τον λαιμό. Γι’ αυτό η πωγωνοπλαστική συνδυάζεται συχνά με:

• λιποαναρρόφηση στο προγούλι, από την ίδια μικρή τομή κάτω από το πηγούνι
• face lift και ανόρθωση λαιμού σε μεγαλύτερες ηλικίες, όπου η αποκατάσταση της σκελετικής στήριξης βελτιώνει και παρατείνει το αποτέλεσμα
• ενίσχυση της γωνίας της γνάθου, για πιο καθαρό περίγραμμα στο κάτω πρόσωπο

Με την ηλικία το οστό του πηγουνιού απορροφάται σταδιακά και οι ιστοί χάνουν τη στήριξή τους. Ένα μικρό ένθεμα σε αυτή την ηλικία λειτουργεί επανορθωτικά.

Στους άνδρες επιδιώκεται συνήθως πιο πλατύ, τετράγωνο πηγούνι, με προβολή στο ύψος του κάτω χείλους ή λίγο μπροστά. Στις γυναίκες προτιμάται πιο στενό, στρογγυλεμένο πηγούνι, λίγο πίσω από το κάτω χείλος. Υπάρχουν διαφορετικά σχήματα ενθεμάτων για κάθε περίπτωση, και στη γενειοπλαστική το οστό μπορεί να στενέψει ή να πλατύνει ανάλογα. Ένα υπερβολικά μεγάλο ένθεμα σε γυναικείο πρόσωπο δίνει σκληρή, ανδρική όψη. Ένα πολύ μικρό σε ανδρικό δεν αλλάζει τίποτα.

Η επέμβαση προγραμματίζεται αφού ολοκληρωθεί η ανάπτυξη της κάτω γνάθου, συνήθως γύρω στα δεκαεπτά με δεκαοκτώ για τα κορίτσια και λίγο αργότερα για τα αγόρια, επειδή η γνάθος τους συνεχίζει να αναπτύσσεται. Αν βρίσκεται σε εξέλιξη ορθοδοντική θεραπεία, η πωγωνοπλαστική γίνεται μετά το τέλος της, αφού η τελική θέση των δοντιών επηρεάζει τη στήριξη των χειλιών και τον σχεδιασμό. Δεν υπάρχει ανώτατο όριο ηλικίας.

Το ένθεμα είναι συμπαγές, δεν απορροφάται και δεν χρειάζεται προγραμματισμένη αντικατάσταση. Η μετακίνηση του οστού είναι οριστική μόλις ολοκληρωθεί η πώρωση. Και στις δύο περιπτώσεις το αποτέλεσμα θεωρείται μόνιμο. Το πρόσωπο θα συνεχίσει να γερνά φυσιολογικά γύρω από το νέο πηγούνι. Μετά από χτύπημα στην περιοχή ή πριν από εκτεταμένες οδοντιατρικές επεμβάσεις στα κάτω μπροστινά δόντια, ενημερώνετε τον γιατρό σας ότι έχετε ένθεμα ή υλικά οστεοσύνθεσης.

• Οδοντιατρικός έλεγχος και θεραπεία τυχόν φλεγμονής στα ούλα ή στα δόντια, ιδίως όταν η προσπέλαση είναι ενδοστοματική.
• Πανοραμική ακτινογραφία ή άλλη απεικόνιση, όταν σχεδιάζεται οστεοτομία, για τη θέση των ριζών και των νεύρων.
• Διακοπή του καπνίσματος για το διάστημα που θα οριστεί.
• Αν υπάρχει υαλουρονικό στο πηγούνι, μπορεί να χρειαστεί να διαλυθεί πρώτα.
• Αναφορά φαρμάκων και συμπληρωμάτων που επηρεάζουν την πήξη.
• Οι άνδρες ξυρίζονται το πρωί της επέμβασης, επειδή το ξύρισμα θα είναι δύσκολο για λίγες ημέρες.

Η πωγωνοπλαστική αλλάζει την προβολή κατά λίγα χιλιοστά, συνήθως τέσσερα έως οκτώ. Η διαφορά στο προφίλ είναι εμφανής, ενώ από μπροστά το πρόσωπο δείχνει απλώς πιο ισορροπημένο. Δεν διορθώνει τη σύγκλειση των δοντιών και δεν αντικαθιστά μια ορθογναθική επέμβαση όταν αυτή χρειάζεται. Όταν ο στόχος έχει οριστεί σωστά, το αποτέλεσμα είναι από τα πιο προβλέψιμα στην αισθητική χειρουργική.

«Το ένθεμα θα φαίνεται ψεύτικο.» Ένα σωστά επιλεγμένο ανατομικό ένθεμα, τοποθετημένο πάνω στο οστό, στην αφή και στην όψη μοιάζει με μέρος του σκελετού. Το αφύσικο αποτέλεσμα προέρχεται από υπερβολικό μέγεθος ή από παλαιού τύπου ενθέματα χωρίς πλάγιες προεκτάσεις.

«Το μικρό πηγούνι διορθώνεται με γυμναστική του προσώπου.» Το σχήμα του πηγουνιού καθορίζεται από το οστό. Καμία άσκηση ή συσκευή δεν το αλλάζει.

«Είναι μεγάλη επέμβαση.» Η τοποθέτηση ενθέματος διαρκεί λιγότερο από μία ώρα, γίνεται με τοπική αναισθησία και καταστολή, και η επιστροφή στο σπίτι γίνεται την ίδια ημέρα.

• Το πρόβλημα βρίσκεται στο πηγούνι ή σε ολόκληρη τη γνάθο;
• Πόσα χιλιοστά προβολής προτείνετε και σε ποιο σχήμα;
• Από πού θα γίνει η τομή και γιατί;
• Πόσο πιθανό είναι το μούδιασμα στο χείλος και πόσο διαρκεί συνήθως;
• Αν δεν μου αρέσει το αποτέλεσμα, τι επιλογές υπάρχουν;

Ο πλαστικός χειρουργός Δρ. Παναγιώτης Μάνταλος, με ειδικότητα από το 1997 και διδακτορικό από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, θα αναλύσει το προφίλ σας, θα ελέγξει τη σύγκλειση και θα σας εξηγήσει αν ταιριάζει ένθεμα, μετακίνηση του οστού ή ενέσιμο υλικό. Αν θέλετε να δείτε πρώτα την αλλαγή, μπορεί να προηγηθεί δοκιμή με υαλουρονικό. Το ιατρείο βρίσκεται στη Μεσογείων 2, στον 16ο όροφο. Καλέστε στο 210 6464564 ή συμπληρώστε τη φόρμα επικοινωνίας.